Bakan Akar’dan Suriye’ye harekat mesajı: Terör koridoruna izin vermeyeceğiz

28.07.2022 20:02 Haber Deposu: İHA Al-Jazeera televizyonuna verdiği röportajda besin güvenliği ve enerji güvenliği mevzusunun altını çizen Bakan Akar, “Sizin de bildiğiniz benzer biçimde iki mühim mevzu var. Bir besin güvenliği, iki enerji güvenliğidir. Sizin de bildiğiniz benzer biçimde besin güvenliği oldukça mühim. Tahıl da günlük yaşamda oldukça önemlidir. Dünyadaki tahıl üretiminin üçte biri Ukrayna ve Rusya’dadır. Savaşın başından beri Ukrayna tahılını ihraç edemedi ve bu da dünyada oldukça büyük sorunlara yol açtı. Bilhassa Afrika’da, Ortadoğu’da. Eğer bu problemi çözemeseydik dünyada kıtlık korkusu vardı. Tahılın Ukrayna limanlarından taşınması oldukça mühim bir iştir. Biz burada 25 bin tondan fazla tahıldan söz ediyoruz. Bunlar Ukrayna limanlarında yığılmış bir halde bekliyordu. Dahası şimdiye kadar hasat edilmiş tahıl var. Ukrayna limanlarındaki tahılı Karadeniz üstünden güvenli bir halde doğru adreslerine taşımak istiyoruz. O yüzden bu tahılı doğru ve güvenli bir halde taşımayı önemsiyoruz” dedi.
“Ortaklaşa koordinasyon merkezi şu an etken durumda” Birleşmiş Milletlerin tahıl için meydana getirilen görüşmelerin başından beri desteğini sürdürdüğünü ifade eden Akar, “Sayın Cumhurbaşkanımız, Zelenski ve Putin ile görüşmeye devam etti. Savaştan ilkin devamlı ve sonrasında karşı karşıya ve telefon üstünden görüştü. Her şeyden ilkin savaşın olmaması için çabaladık. Başladıktan sonrasında da ateşkesin olması üstüne odaklandık. Savaştan sonrasında Sayın Cumhurbaşkanımız bir çerçeve çizdi. Neticesinde iki devletin yetkililerini yan yana getirmek için girişimlere başladık. Sayın Cumhurbaşkanımız bu görüşmeler için oldukça büyük emek harcadı. Hükümetimizin öteki üyeleri, Ukraynalı ve Rus mevkidaşlarıyla bu sorunların çözümü için görüştüler. Ek olarak Birleşmiş Milletler tahıl için meydana getirilen görüşmelerin başlangıcından beri desteğini sürdürdü. Haziranın başından beri Rus ve Ukrayna tarafları ile görüşmelerimize başladık ve iki devletle kırmızı hat inşa etmeye karar verdik. O yüzden belirli çözümlere ulaşmak için Türkiye, Ukrayna ve Rusya generallerini bakanlar içinde görüşmeleri izlemek için görevlendirdi. Bu toplantıya Birleşmiş Milletler temsilcisi bir dostumuz da dâhil oldu. Böylece görüşmeler dörtlü yapılmış oldu. Esas olan ilk adım 21 Haziran’da Moskova’da Türkiye ve Rusya askeri heyetleri arasındaki görüşmeydi. O süre iyi niyet göstergesi olarak Ruslar, toplantı esnasında gemilerin Ukrayna limanlarından çıkmasını kabul ettiler. Bu oldukça mühim bir işaretti. Bu bizim umudumuzu arttırdı ve çalışmalarımıza devam ettik. 13 Temmuz’da Türkiye’de Birleşmiş Milletler temsilcileri ve Türk heyetinin de hazır bulunmuş olduğu esnada Rusya ve Ukrayna içinde bir görüşme oldu. Ortak bir ilke üstüne anlaşmış olmamız işimizi hızlandırdı ve bu ayın 22’sinde Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, Rusya Müdafa Bakanı ve Ukrayna Altyapı Bakanı huzurunda antak kalma imzalandı. Anlaşılan prensiplere dayanarak, İstanbul’da Koordinasyon Merkezi kuruldu. Gemilerin güvenli bir halde geçmesi için koridorları ve bunlara ek olarak limanlara giriş ve çıkış bölgeleri ile ortaklaşa teftiş aletleri belirlendi. Merkez şu an etken durumdadır. Rus, Ukrayna, Türk ve Birleşmiş Milletler temsilcileri Ukrayna limanlarında ilk gemiyi çıkarmak için süratli bir halde çalışıyorlar. Tahıl yüklü gemilerin limanlardan güvenli bir halde çıkmasını önemsiyoruz. Ben de Birleşmiş Milletlere desteklerinden dolayı teşekkür ediyorum” ifadelerini kullandı.
“Oldukca yakında ilk geminin Ukrayna limanlarından ayrıldığını duyacağız”
Tahılların taşınmasından ilkin gemilerin Türk, Ukrayna ve Birleşmiş Milletler temsilcileri tarafınca Ukrayna limanlarında teftiş edileceğini belirten Akar, “Tahılların taşınması için anlaşmayı hayata geçirmiş durumdayız. İlk gemiye tahıl yükleme emek vermesi hâlen devam ediyor. Oldukca yakında bu birkaç saat içinde olabilir. İnşallah geminin Ukrayna limanından ayrıldığını duyacağız. Bildiğiniz benzer biçimde Ukrayna’nın içinde tahıl olan üç liman var. Birincisi Odessa limanı, ikincisi Şoromes limanı ve üçüncüsü Yazni limanı. İstanbul’daki merkez, tahılların gemilerle taşınması için faaliyetlerini planlıyor. Ikimiz de bu tahılların güvenli bir halde taşınması için elimizden gelen her şeyi yapıyoruz. Fakat bu tahılların taşınmasından ilkin gemiler Türk, Ukrayna ve Birleşmiş Milletler temsilcileri tarafınca Ukrayna limanlarında teftiş edilecek. Bu gemiler mayınlardan temizlenmiş koridorlardan geçecek. Ukraynalılar bu koridorda bizlere yol gösterecek. Ondan sonrasında bu gemiler üstüne anlaşılan yollarda takip edilecek. Anlaşmaya bağlı olarak denizden, karadan yada havadan bir hücum olmamasını güvence edeceğiz. Biz, burada insani bir davanın başarısı için çalışıyoruz. Milyonlarca insan bizleri bekliyor. Gıdaya gereksinimleri var. En süratli şekilde bu görevin başarıya yetişmesi için her şeyi yapacağız. Gemiler Türk boğazlarına vardıklarında geminin ve limanın kapasitesine bakılırsa güvenli ve değişik limanlara gönderilecekler. Buralarda gemiler de dört kurul tarafınca teftiş edilecek. Doğrusu Türkler, Ruslar, Ukraynalılar ve Birleşmiş Milletler. Sonrasında gemiler son rotalarına hareket edecekler. Boş dönen gemiler de Türk limanlarında denetim edilecekler. İstenmeyen maddelerin olmadığına güvenli olduktan sonrasında tekrardan Ukrayna’ya dönecek. Sonrasında bu operasyon tertipli bir halde yine edilecek. Anlaşmanın süresi 120 gündür. Taraflardan birinin anlaşmayı sonlandırma talebi olmadığı sürece, otomatikman devam edecektir” diye konuştu.
Al-Jazeera muhabirinin planın başarısızlığa uğraması dahilinde başka bir planın devreye girme durumunu sorması üstüne Bakan Akar şunları söylemiş oldu:
“Biz varsayımlar üstüne konuşmayalım. Biz, Birleşmiş Milletlerin de katılmış olduğu Rus ve Ukraynalı tarafların uzun tartışmalarından sonrasında bu anlaşmaya varabildik. Bu internasyonal bir anlaşmadır. Bu anlaşmanın sıhhatli bir halde devam etmesini umut ediyoruz. Bu plan için şimdilik ceza yok ve olmaması için tüm tedbirlerimizi aldık. Eminiz ki bu devletler imzaladıkları anlaşmaya bağlı kalacaklardır. Savaştan ilkin Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan, Zelenski ile telefonda ve karşı karşıya görüştü. Bu savaşın başlamasını istemiyordu. Fakat savaştan sonrasında da her iki tarafla da askerî ateşkes sağlamak için konuştuk. Savaşı durdurup ateşkesi sağlamayı denedik. Hem de insani yardımlar için her iki tarafla görüşüyoruz. Ilkin vatandaşlarımızı sonrasında öteki ülkelerin vatandaşlarını ve ondan sonra ayrılmak isteyen Ukrayna vatandaşlarını tahliye ettik. Her insanın bilmiş olduğu benzer biçimde Ukrayna’daki durum, bir insanlık dramına dönüşmüştür. Türkiye daima insani ateşkesi savundu. Bunu hayata geçirebilmek için her iki tarafla da görüşmelerimiz devam edecektir. Tahılla ilgili bu planın gelişecek ateşkesi sağlamayı temenni ediyoruz. Türkiye ilk günden itibaren iki taraf içinde arabulucu bir rol oynamıştır.”
“Dengeli bir politika izliyoruz”
Türkiye’nin saydam bir siyasete bakılırsa planlarının bulunduğunu söyleyen Akar, “Bizim devlet olarak siyasetimiz ve planlarımız var, bu politika ve planlar oldukça açık ve nettir. Herhangi bir taraftan bir itirazla karşılaşmadık. Cumhurbaşkanımız, Karadeniz’de sulh için bir politika izliyor. Savaşın ilk gününden itibaren Rusya ve Ukrayna’yı bu beladan kurtarmak istedik. Başından beri Ukrayna toprak bütünlüğünü desteklediğimizi, ateşkesi ve iki taraf arasındaki tansiyonunun düşmesini istedik. Hem de en yakın sürede insani durumun iyileştirilmesini istedik. Dengeli bir politika izliyoruz ve yansız kalmak için insani yardımda ısrarcıyız. Siyasetimiz bu şekilde devam edecektir. Kesinlikle bizim de çıkar ve menfaatlerimiz var. Hem de NATO’ya taahhüdüne riayet etmek istiyoruz” dedi.
“Enerji krizini çözmek için örnek olacak”
Ukrayna limanlarından çıkan tahılın küresel besin krizini azaltacağını ve besin fiyatlarında azalma olacağını vurgulayan Akar, “Sizin de takip ettiğiniz benzer biçimde Cumhurbaşkanımızın liderliğinde ve çabalarıyla mühim diplomatik bir başarı sağlanmıştır. Bu başarı tüm dünyanın takdirini kazanmıştır. Her insana de Türkiye’nin tutumunun ve her iki devletle iletişiminin önemini göstermiştir. Hepimiz son zamanlarda bu anlaşmanın önemini görmüş oldu. Uzmanlara bakılırsa Ukrayna limanlarından tahılın çıkmasıyla bu durum küresel besin krizini azaltacak ve besin fiyatlarında azalma olacaktır. Bu sevindirici bir durumdur. Bu durumun enerji krizini çözmek için bir örnek olacağını düşünüyoruz. Gelecek dönemde enerji davasında çözüm olabilmek için bu yolu kullanabiliriz. Hem de bu durum Afrika’dan Avrupa‘ya ve Türkiye’ye göçün önüne geçmek için katkıda bulunacaktır. Türkiye bölgede ve dünyada barışın sağlanması için çalışmaya ve besin krizi ve insani yardım mevzularında çözüm için üstüne düşeni halletmeye devam edecektir. Ek olarak tarafların anlaşmaya bağlı kalmaları hâlinde bu işin meyve vereceğine inanıyor ve tüm samimiyetimle bunu temenni ediyorum” ifadelerini kullandı.
“Terör koridoruna izin vermedik, vermeyeceğiz”
Suriye’deki yeni harekata ilişkin de Bakan Akar, “40 senedir Türkiye’ye zarar veren bu terör örgütüyle savaşma hedefimiz var. Bu örgütle savaşım etmek bizim vazifemiz. 2011 yılından beri bu örgütün Suriye’de ve öteki yerlerde ortaya çıktığını biliyoruz. Müttefiklerimize ve dostlarımıza Suriye’nin terör örgütlerine bir yuvaya dönüştüğünü anlattık. Fakat istediğimiz cevapları alamadık maalesef. PKK/YPG/PYD, şimal Suriye’de bir terör koridoru tesis etmek istemiştir. Buna izin vermedik, vermeyeceğiz. Bu koridoru imha ettik. Tahran’da meydana getirilen üçlü zirvede Astana ruhunun sürekliliğini, kararlarını ve kazançlarını vurguladık. Terörizmin tüm ülkelerin problemi bulunduğunu vurguladık. Ve terörle mücadelenin zaruri olduğunda mutabık kaldık. İran da Rusya da bunu kabul etti. Şimal Suriye’de bulunan tüm terör örgütlerinin birbiriyle bağlantılı bulunduğunu söyledik. İstihbarat kaynakları ve raporları bu örgütlerin yapmış olduğu tüm faaliyetlerin birbirleriyle bağlantılı bulunduğunu gösteriyor. Suriye’de ve Irak’ta yaptığımız nefsi müdafaadır. Suriye’nin sınır ve toprak bütünlüğüne saygımız vardır. Bu yaptıklarımız bununla birlikte Suriye ve Irak içindir. Odaklandığımız öteki mevzu ise Ekim 2019’da Rusya ve ABD Birleşik Devletleri ile aramızda mutabakat zaptı vardı. Bu mutabakat zaptında her devlet sorumluluklarını ve kendi üstüne düşen vazifeyi bu mutabakat zaptına dayanarak yerine getirecekti. Buna karşın Tel Rıfat ve Münbiç bölgeleri terör yuvalarına dönüşmüştür. Bu bölgelerden bizlere ve Suriyeli vatandaşlara karşı provokatif ateş açılıyor. Bu kabul edilemez. Lüzumlu olan her neyse yapacağız. Kimsenin bizlerden hakkımızdan vazgeçmemizi talep etme hakkı yoktur. Suriye sınırı tarafınca korkulu provokasyonlar var. İlgili taraflarla görüşmemizde ABD Birleşik Devletleri Müdafa Bakanı ile bu mevzuda görüştüm ve Türkiye’nin bu konudaki hassasiyetini ilettim. Dedim ki ABD Birleşik Devletleri’nin teröristleri durdurmak için kafi tedbirleri almasını temenni ettiğimizi ilettim” diye konuştu.
“Zaho’daki vaka terörist saldırısından başka bir şey değildir”
Türk Silahlı Kuvvetlerinin tüm operasyonlarda sivillerin zarar görmemesi için her türlü tedbiri aldığını söyleyen Akar, “Türk Silahlı Kuvvetlerinin sivilleri hedef almayacağı bilinir. Tüm operasyonlarımızda sivillerin zarar görmemesi için her türlü tedbiri alıyoruz. Bu mevzuda lüzumlu ehemmiyeti gösteren tüm kuvvet personelimizle gurur duyuyorum. Zaho’da gezinsel bölgede olan vakada yaşamını kaybeden sivillere Tanrı’tan rahmet, ailelerine, Irak halkına ve her iki Irak hükümetine başsağlığı temenni ediyorum. Bu mevzuda tahkikatları için Irak’taki tüm yetkililerle iş birliğine hazırız. İlk andan itibaren Iraklı yetkililerle görüştüm. Resmi bir halde soruşturma için koordinasyon niyetimizi bildirdik. Şunu söylemek isterim ki terör örgütleri bilhassa Şimal Irak’ta şiddetli darbeler almışlardır. Kalelerini yıktık ve desteklerini kestik. O yüzden Şimal Irak’ta teröristler ve liderleri terbiye dışı her işi halletmeye çalışıyor. Sivillere hücum, turistlere ve otellere hücum ve ormanları yakmayı içeren açık, net ve yazılı talimatlar veriyorlar. Biz burada beşiklerinde evlatları öldüren ahlaksız bir örgütten bahsediyoruz. Zaho’da gerçekleşen vakası terörist saldırıdan başka bir şey değildir. Bu hem Irak halkı hem de bizim halkımızın için bir beladır. İki devletinde bu örgütten kurtulmak için birbirine destek olmaları gerekiyor. Kürtler ve Araplar dostlarımızdır. Biz bu muharebede PKK’lı ve DEAŞ’lı teröristlerden başkasını hedef almıyoruz. Kürtler, Araplar, Süryaniler, Yezidiler, Keldaniler ve öteki tüm mezhepler himayemiz altındadır” ifadelerini kaydetti.
“Dünyanın kuvvetli bir Türkiye’ye ihtiyacı var”
Al- Jazeera muhabirinin “F-16 mevzusunda neticeye varılamadı” sözleri üstüne sürecin devam ettiğini vurgulayan Akar, “Neticeye varılamadı diyemeyiz. Bu süreç devam ediyor. Sizin de bildiğiniz benzer biçimde F-35 uçaklarında ortaklık projemiz vardı. Fakat durduruldu. Türkiye ve Türk Silahlı Kuvvetleri 40 F-16 Block 70 modeline ihtiyacı var. Bunu ABD Birleşik Devletleri’nden Türkiye’ye ihracını istedik. Hem de elimizdeki 79 F-16 uçağın modernizasyonunu talep ettik. Bu mevzuda geçen yıl organik kanallarla ABD Birleşik Devletleri’ne ilettik. Komşumuz ve NATO’da ortağımız Yunanistan, bu anlaşmayı durdurmak istiyor ve ABD Birleşik Devletleri Kongresi’nde bu uçakların Türkiye’ye satmaması için talep gönderiyor. Internasyonal anlaşmalarda bu kabul edilemeyecek bir durumdur. Burada güçlenmemize katkı sağlaması ihtiyaç duyulan bağlaşık bir devletten bahsediyoruz. Bundan dolayı bizim gücümüz onların gücündendir. Gördük ki ABD Birleşik Devletleri Kongresi bu uçakların kullanımı ile ilgili kanun ve şartlar yayınladı. Ikimiz de Türkiye’nin egemen bir devlet bulunduğunu ve şartlı bir halde tayyare almayı kabul etmeyeceğimizi söyledik. Bu şartların ondan sonra değişeceğine inanıyoruz. Ek olarak ABD Birleşik Devletleri, bu uçakları Türkiye’ye satmak için kurumsal davranacaktır. Bundan dolayı biz müttefikiz. Birlikte meydana getirecek oldukça işimiz var. O yüzden ABD Birleşik Devletleri’nin hatasından geri döneceğini umuyoruz. Sanıyorum ki ne olursa olsun Türkiye’nin bu uçakları elde etmesine engel olan kim olursa alnında bu utanç olacaktır. Biz bu boşluğu doldurmak istiyoruz. Eğer bu bizim için sorun yaratırsa bizim alternatiflerimiz var. Türk Silahlı Kuvvetleri güçlüdür. Bizlere dayatılan şartları kabul etmemiz mümkün değildir. Ukrayna örneğinde gördüğümüz benzer biçimde dünyanın kuvvetli bir Türkiye’ye ihtiyacı var. Bilhassa bağlaşık ve dostlarımız ve Avrupalılar. NATO’da mühim bir rolümüz var. Dolayısıyla müttefiklerimizin ve ortaklarımızın bu uçakları satın almamızın önünde durmamaları gerekiyor” diye konuştu.

Son Dakika Haberler